E ai ki te kōrero, ko te whakawhirinakitanga o āna kiritaki te taputapu matua nāna. I Ouagadougou, kei te whakawakia tētahi kaiwhakahaere toa Mobile Money, 25 tau te pakeke, mō te tahae i te tapeke o te 1,425,000 CFA francs nō ngā kaumātua, ko te nuinga o rātou he hunga kore mōhio ki te pānui me te tuhituhi. I te whakawakanga i te 10 o Noema, 2026, i tono te kaiwhakapae kia whiua ia ki te whare herehere mō ngā marama 24 me te utu whaina 500,000 CFA franc, kāore he parōra. E tumanakohia ana ka puta te whakataunga i te 24 o Noema.
I te Tūrei, i te Kōti Matua o Ouaga I, e whitu ngā tāngata i pāngia i tū ki te tūnga ki te tono utu. I haere katoa rātou ki te toa o te taitama i whakapaea, nāna i whakahaere ā rātou tauwhitinga pūtea mō te whā tau pea. Nā te mahi tonu ki a rātou, kua mōhio ia ki ngā waehere huna a ētahi o āna kiritaki.
E ai ki ngā whakahaerenga, i kīia i whakamahia e te taitama tēnei whanaungatanga tata hei whakawātea mārire i ā rātou pūkete. I hoatu e ētahi o ngā tāngata i pāngia ā rātou waea ki a ia hei tango moni, me te kore e mōhio kei te whakamahi ia i te whai wāhi ki te tango moni tāpiri hei painga mōna ake. Ko ētahi i tuku moni ki a ia mō ngā tāpui kāore i tino mahia.
E ai ki ngā tāngata i pāngia, i waenga i te 300,000 ki te 500,000 CFA francs te moni i pau. I pāngia anō hoki te rangatira o te toa: e kīia ana i tangohia he 680,000 CFA francs mai i te pūtea mahi a tana pakihi.
I te aroaro o ēnei whakapae, kāore te tangata whakapae i whakahē i ngā meka. I whakaae ia ki te whakamahi i te moni i tahaetia mō āna ake whakapaunga, me te whakahua i ngā raruraru pūtea e pā ana ki te haputanga o tana wahine me te taea o te pokanga whānau. I whakamārama ia i hoatu e ia ki tana wahine he 300,000 CFA francs hei utu i ngā whakapaunga hauora pea.
Kāore i taea e tēnei whakamārama te whakatenatena i te kaiwhakawā matua, nāna i whakamahara ki a ia te ngoikore o āna patunga. Ko ētahi, e ai ki tāna, e ora ana mā te mahi i ngā mahi tauhou, pērā i te horoi kakahu, hei whakatutuki i ō rātou matea o ia rā. "He hunga ēnei kāore e mōhio ki te pānui, ki te tuhituhi rānei, e raru ana ki te whiwhi moni, ā, kei te whakamahi kino koutou i a rātou," tana karanga.
I roto i āna kōrero, i wehewehe te kaiwhakapae ture o Burkina Faso i ngā meka kia rite ki tōna āhua. I tono ia kia kitea te hara o te tangata whakapae mō te takahi i te whakawhirinakitanga mō ngā mahi e pā ana ki ngā patunga e rima, ko ngā tango moni i mahia tika mai i ngā pūkete a ngā kaiwhakapae kē atu me whakarōpū anō hei tahae.
Kua tono te rōpū whakawhiu kia whiua ki te whare herehere mō ngā marama 24, me te utu whaina o te 500,000 CFA francs. Kua tono anō hoki rātou kia whakahaua te tangata whakapae kia utua ngā utu mō ngā kino i pā ki ngā tāngata i pāngia.
Kua tukuna e te kooti te keehi ki raro i te tirotiro a te kooti. E tumanakohia ana ka puta te whakataunga i te 24 o Noema, 2026.
Djamila Kambou
Ako atu mo Africa News
Ohauru kia tukuna nga panui hou ki to imeera.






